Việt Nam đang bước vào một giai đoạn phát triển mạnh mẽ với tốc độ đô thị hóa và đầu tư hạ tầng ngày càng cao. Quy mô dự án ngày càng lớn, kéo theo yêu cầu cao hơn về chất lượng không gian và khả năng thể hiện bản sắc văn hóa qua thiết kế. Trong bối cảnh đó, năng lực đầu tư, tài chính và công nghệ chỉ là một phần của sự phát triển. Giá trị bền vững của một dự án còn được quyết định bởi tri thức thiết kế, năng lực đội ngũ và khả năng chuyển hóa những giá trị lịch sử, văn hóa của mỗi vùng đất thành chất lượng sống phù hợp với thời đại.
Vì thế, câu hỏi đặt ra không chỉ là: “Doanh nghiệp có thể tạo ra những công trình tốt đến đâu?” mà còn là: “Sau mỗi dự án, đội ngũ KTS Việt Nam tích lũy được gì, trưởng thành như thế nào, và làm sao để học hỏi từ thế giới mà không trở nên phụ thuộc vào thế giới?”
Kết nối tri thức và học hỏi từ kinh nghiệm quốc tế
Trong nhiều năm qua, Chi hội KTS Sun Group (Chi hội SG) đã chủ động đồng hành cùng những đơn vị tư vấn hàng đầu thế giới trong hành trình làm đẹp những vùng đất. Đây là cơ hội quý giá để các KTS Sun Group và các đơn vị tư vấn Việt Nam được trực tiếp tham gia những dự án quy mô lớn, qua đó tiếp cận kinh nghiệm, chuẩn mực và phương pháp làm việc quốc tế.
Chúng tôi đã tạo điều kiện tối đa để các KTS trong nước được tham gia xuyên suốt các giai đoạn từ chuẩn bị đầu tư, trao đổi và xây dựng nhiệm vụ thiết kế, đến thiết kế, phản biện, triển khai hồ sơ kỹ thuật và thực thi xây dựng. Mỗi dự án, theo đó, không chỉ là một sản phẩm được tạo ra, mà còn trở thành một ngôi trường đào tạo nghề thực tế cho các KTS, đặc biệt là thế hệ trẻ.
Trong các hợp đồng tư vấn, chúng tôi cũng đặt ra yêu cầu về việc chia sẻ và chuyển giao tri thức, thông qua các hoạt động làm việc trực tiếp, workshop, trao đổi chuyên môn và đào tạo ngay trong môi trường hành nghề chuyên nghiệp của họ. Doanh nghiệp mong muốn mối quan hệ với các nhà tư vấn không dừng lại ở việc “mua” một sản phẩm thiết kế, mà trở thành một quá trình cùng làm, cùng học và cùng nâng cao năng lực.
Song song với việc học hỏi thông qua dự án, Chi hội SG cũng từng bước xây dựng một không gian rộng hơn để tri thức quốc tế được chia sẻ và lan tỏa trong cộng đồng nghề nghiệp. Với sự bảo trợ nội dung của Hội KTS Việt Nam, sự đồng hành của các đơn vị thuộc Hội như Tạp chí Kiến trúc, Kienviet Media, cùng các doanh nghiệp, đơn vị tư vấn trong nước và các trường đại học, Chi hội đã chủ trì và phối hợp mời nhiều diễn giả hàng đầu thế giới đến Việt Nam để chia sẻ kinh nghiệm thực hành, truyền cảm hứng cho giới KTS, người làm chuyên môn tại doanh nghiệp và đặc biệt là sinh viên kiến trúc.
Chuỗi bài giảng Art.Itecture (artitecturetalk.com) được xây dựng như một không gian đối thoại liên ngành, nơi các nghệ sĩ, nhà sáng tạo và kiến trúc sư hàng đầu cùng nhìn nhận kiến trúc dưới lăng kính nghệ thuật. Bên cạnh đó, các chương trình của không gian Sân Đình (sandinh.com.vn) như Wood Understanding, Flirting with Gravity…, với sự tham gia của những đơn vị tư vấn hàng đầu như SOM, KPF, Thornton Tomasetti và các kiến trúc sư quốc tế như Shin Takamatsu, đã mở ra cơ hội để thế hệ KTS trẻ Việt Nam được tiếp xúc trực tiếp với những kiến trúc sư, kỹ sư và chuyên gia giàu kinh nghiệm, những người đứng sau các công trình mang tính biểu tượng của thời đại, và quan trọng hơn, được tiếp cận với tri thức, tư duy và tinh thần đam mê với nghề của họ.
Đồng hành với giới tri thức của Đất nước
Trong bối cảnh các dự án đầu tư xây dựng ngày càng đa dạng, cùng với sự phát triển của nhiều sản phẩm trong hệ sinh thái doanh nghiệp, chúng tôi đã và đang kết nối, đồng hành với Trường Khoa học liên ngành và Nghệ thuật – ĐHQG Hà Nội (SIS), các giảng viên Khoa Lịch sử – Trường Đại học Sư phạm Hà Nội trong việc nhận diện, quản trị và phát huy các giá trị tri thức, thúc đẩy sự gặp gỡ giữa nghiên cứu học thuật và thực tiễn sáng tạo, phát triển.
Đối với đội ngũ KTS Sun Group, đây cũng là một quá trình học hỏi hai chiều: Đưa thực tiễn doanh nghiệp vào nghiên cứu, đồng thời đưa tri thức từ giới học thuật trở lại thực tiễn đời sống. Qua đó, các KTS có cơ hội tiếp cận sâu hơn với những giá trị lịch sử, văn hóa và tri thức nguồn cội, từ đó nâng cao năng lực chuyên môn và chất lượng nguồn nhân lực.
Chi hội SG cũng đang phối hợp với các trường đại học như ĐH Kiến trúc Hà Nội, ĐH Kiến trúc TP. HCM, … để từng bước xây dựng một hệ sinh thái tìm kiếm, nuôi dưỡng và phát triển tài năng trẻ.
Thông qua các dự án đang triển khai: Khiêm – Hệ thống giải thưởng dành cho đồ án sinh viên kiến trúc năm 3-4; Kiệm – Chương trình học bổng cho sinh viên và Cần – Chương trình thực tập dành cho sinh viên kiến trúc tại Chi hội SG hoặc tại các văn phòng của đối tác trên thế giới, chúng tôi mong muốn tạo ra những cơ hội cụ thể để các bạn trẻ được ghi nhận, được hỗ trợ và quan trọng hơn là được tiếp cận với môi trường nghề nghiệp thực tế, với những đối tác tầm vóc ngay từ khi còn ngồi trên ghế nhà trường.
Chi hội SG cũng đồng hành với nhà trường thông qua các hoạt động như tài trợ thiết bị giáo dục cho các trường đại học; mời các giáo sư, tiến sĩ và các thầy cô tham gia giảng dạy, chia sẻ chuyên môn với KTS Sun Group và các Chi hội bạn. Qua đó, một lần nữa chúng tôi tạo nên sự kết nối hai chiều giữa nhà trường – doanh nghiệp – người học. Với chúng tôi, việc phát triển thế hệ trẻ tài năng vì thế không chỉ là một hoạt động quan trọng, mà là một phần trong văn hóa doanh nghiệp và trong chiến lược phát triển nguồn lực dài hạn cho xã hội.
Xây dựng nội lực cho thế hệ KTS trẻ tại Việt Nam
Một công trình có thể hoàn thành trong vài năm, nhưng để hình thành một thế hệ KTS Việt Nam có năng lực làm việc theo chuẩn mực quốc tế, hiểu sâu sắc về văn hóa, lịch sử và điều kiện của chính đất nước mình, cần một nền tảng, một quá trình bền bỉ, liên tục và có sự chung tay của nhiều phía.
Vì vậy, điều quan trọng không dừng ở việc chúng ta tạo ra được bao nhiêu công trình tốt, mà còn là sau mỗi công trình, chúng ta để lại được bao nhiêu tri thức, kinh nghiệm và năng lực cho thế hệ tiếp theo. Nếu quá trình nói trên được duy trì như một dòng chảy liên tục từ nhà trường đến doanh nghiệp, từ học thuật đến thực tiễn, từ chuyên gia quốc tế đến KTS Việt Nam và từ thế hệ này sang thế hệ khác thì đó là cách một doanh nghiệp góp phần xây dựng nội lực cho nền kiến trúc Việt Nam.
Bởi cuối cùng, chỉ những thế hệ KTS trưởng thành mới có thể kể tiếp câu chuyện làm đẹp cho đất nước.
KTS Nguyễn Tuấn Minh
(Bài đăng trên Tạp chí Kiến trúc số 08-2026)
