Khu phức hợp Kampung admiralty Singapore (Woha)

WOHA là một công ty thiết kế kiến trúc, được thành lập bởi Wong Mun Summ và Richard Hassell năm 1994. Tên công ty được lấy từ những chữ cái đầu của tên người thành lập. Họ đã có hơn 50 dự án được xây dựng trên khắp các nước Đông Nam Á, Trung Quốc và Úc, bao gồm các công trình chung cư, công trình công cộng, nhà ga, khách sạn và trung tâm văn hóa. Thiết kế của họ đi theo chủ nghĩa kiến trúc bền vững, để ứng phó với tình trạng biến đổi khí hậu và đô thị hóa. Chiến lược thiết kế của họ đưa ra là tích hợp giữa cảnh quan, kiến trúc, thiết kế đô thị trong những tòa nhà cao tầng để nâng cao chất lượng cuộc sống cho những người dân sống trong khu vực có mật độ dân cư cao. Các công trình của WOHA được chú ý tới qua những giải pháp ứng dụng cây xanh như một yếu tố cấu thành nên công trình. Vào năm 2007, WOHA được quốc tế chú ý khi đạt giải thưởng “Aga Khan for Architecture” với công trình chung cư Moulmein.

KTS. Wong Mun Summ và Richard Hassell

Năm 2018, tại Liên hoan kiến trúc thế giới (WAF), Khu phức hợp Kampung Admiralty Singapore do WOHA thiết kế đã được vinh danh giải Hạng mục Công trình của năm (The World Biulding of the Year). Công trình được vinh dự trở thành một trong ba dự án của Singapore đạt Giải thưởng “Oscar ngành Kiến trúc” tại WAF 2018.

Công trình nằm trên khu đất xây dựng rộng 0,9ha với chiều cao tối đa 45m, mang hình ảnh như “một chiếc bánh sandwich nhiều lớp”. Đây là công trình công cộng tổ hợp nhiều chức năng dưới một mái xanh đầu tiên ở Singapore.

Mặt đứng hướng đông và các công trình lân cận (Nguồn: Darren Soh)

Khu đất kết nối với bến tàu và nằm trong khu vực nhà ở có chiều cao trung bình đã giúp hình thành ý tưởng “chiếc bánh sandwich nhiều lớp”. Từ ý tưởng đó đã tạo nên công trình “Làng Kampung thẳng đứng” với Quảng trường công cộng phía dưới và các chức năng Trung tâm y tế, Công viên trung tâm, nhà ở xã hội cho người cao tuổi ở phía trên. Với việc tổ hợp nhiều phân khu chức năng khác nhau trong một công trình đã thúc đẩy sự đa dạng cho việc phát triển các mối liên kết giữa cộng đồng, đồng thời giúp giải phóng diện tích đất xây dựng. Sự kết nối giữa hoạt động y tế, xã hội, thương mại và nhiều tiện ích khác hỗ trợ cho nhiều lứa tuổi khác nhau giúp tạo lập một môi trường sống tích cực hơn cho người dân.

Quảng trường trung tâm được thiết kế như một phòng sinh hoạt cộng đồng với những khoảng không gian mở dành cho người đi bộ, người dân có thể tham gia vào các sự kiện, lễ hội, mua sắm, ăn uống được tổ chức tại tầng 2. Quảng trường được bao che bởi các khối nhà phía trên, giúp đảm bảo được vi khí hậu và cho phép các hoạt động tổ chức mà không chịu ảnh hưởng từ thời tiết.

Quảng trường cộng đồng được thiết kế hoàn toàn là không gian mở kết nối người đi bộ và được thiết kế như không gian tổ chức hoạt động sinh hoạt cộng đồng (Nguồn: Patrick Bingham-Hall)

Quảng trường cộng đồng được thiết kế hoàn toàn là không gian mở kết nối người đi bộ và được thiết kế như không gian tổ chức hoạt động sinh hoạt cộng đồng (Nguồn: Patrick Bingham-Hall)

Việc bố trí Trung tâm y tế trong tòa nhà giúp cho người dân không cần phải đến bệnh viện để khám bệnh. Để tăng cường việc chăm sóc sức khỏe cho người bệnh, không gian tư vấn và ngồi chờ của trung tâm y tế được thiết kế thông gió chiếu sáng tự nhiên hoàn toàn. Việc kết nối với không gian của quảng trường trung tâm phía dưới và công viên trung tâm phía trên giúp người cao tuổi cảm thấy được kết nối với thiên nhiên và xã hội.

Công viên trung tâm là một ngôi làng trên cao quy mô lớn, tạo không gian cho người dân có thể đến tập thể dục, trò chuyện hoặc tham gia các hoạt động chăm sóc trang trại chung. Các không gian như Trung tâm chăm sóc trẻ em và Trung tâm chăm sóc người cao tuổi được bố trí cạnh nhau tạo lên sự gần gũi, kết nối giữa các thế hệ. Có khoảng 104 căn hộ được chia thành 2 khối nhà 11 tầng dành cho người cao tuổi.

Không gian vui chơi của trẻ em được bố trí bên cạnh công viên trung tâm gần với khu vực thể thao công cộng giúp tăng cường giao lưu của người dân ở các lứa tuổi khác nhau. (Nguồn: Patrick Bingham-Hall)

Những chiếc ghế “bầu bạn” được bố trí khéo léo để khuyến khích người cao tuổi ra ngoài tương tác với hàng xóm láng giềng. Tất cả thiết kế đều tuân thủ theo nguyên tắc tối đa thông gió và chiếu sáng tự nhiên.

Cách thức xây dựng những loại hình công trình tích hợp như vậy đã thực sự trở thành xu hướng phát triển mới tại Singapore. Với việc khu phức hợp Kampung Admiralty được Thủ tưởng Chính phủ lựa chọn để tổ chức ngày lễ Quốc Khánh 2018 chính là ví dụ cụ thể nhất về khát vọng của giới lãnh đạo Singapore cho mong muốn xây dựng môi trường ở tốt hơn tới cộng đồng. Với tầm nhìn và những đóng góp của mình trong lĩnh vực xây dựng, văn phòng kiến trúc WOHA đã góp phần không nhỏ vào việc tạo nên một phong trào kiến trúc mới. Đó là: Tạo ra những tác phẩm kiến trúc sự cân bằng giữa con người và tự nhiên.

Cẩm Tú
(Bài đăng trên Tạp chí Kiến trúc số 12-2019)