Bảo tàng địa chất vùng châu thổ Sông Cửu Long - Giải Ba Loa Thành 2025

Tên đồ án: Bảo tàng địa chất vùng châu thổ Sông Cửu Long
Giải thưởng: Giải Ba Loa thành 2025
SVTH: Võ Nguyễn Khánh Duy
GVHD: TS. KTS Phạm Phú Cường
Trường: Trường Đại học Kiến trúc Tp. Hồ Chí Minh

Vùng châu thổ sông Cửu Long từ bao đời nay là nơi con người gắn bó mật thiết với phù sa và nhịp sống dòng sông. Đất không chỉ là nền móng xây dựng, mà còn là ký ức, một dạng di sản sống động. Thế nhưng, biến đổi khí hậu, sạt lở, nhiễm mặn hay mất cân bằng sinh thái đang dần bào mòn vùng đất này. Trong bối cảnh đó, việc lưu giữ và tái hiện quá trình hình thành châu thổ trở thành cấp thiết – không chỉ như một công trình kiến trúc, mà còn như một lời nhắc về mối quan hệ con người – môi trường.

Bảo tàng Địa chất vùng châu thổ sông Cửu Long ra đời từ nhu cầu ấy. Công trình không chỉ trưng bày hiện vật, mà còn biến từng lớp địa tầng thành ngôn ngữ, phù sa thành chất liệu để con người hiểu rõ hơn nơi mình đang sống. Ý tưởng hình khối bắt nguồn từ dòng phù sa chảy từ thượng nguồn, loe rộng ở hạ lưu, tạo nên hình dáng cong đổ dần từ cao xuống thấp, tựa những lớp đất bồi.

Trên tổng thể, khối chính đặt tại vị trí 1/3, phía trước là quảng trường, phía sau là sân sinh hoạt, kết nối bằng một trục xuyên tâm và hồ nước lớn. Các khối chức năng phụ được lùi lệch, hạn chế can thiệp bờ sông. Vật liệu chủ đạo là bê tông, không gian bên trong xử lý thô mộc với đất, đá. Ánh sáng tự nhiên lấy từ dãy kính dài có khả năng điều chỉnh độ đục, hạn chế tia gắt và UV.

Do xây trên nền đất yếu, công trình kết hợp móng cọc và bờ kè kiên cố nhưng vẫn tạo hai cao độ cảnh quan: một bằng sàn trệt đô thị, một thấp hơn để chịu thủy triều, giúp con người trực tiếp tương tác với dòng sông.