- Tên đồ án: Resort the luxury collection Cồn Hến, Huế
- Giải thưởng: Giải Ba Loa thành 2025
- SVTH: Nguyễn Thị Mỹ Hạnh
- GVHD: Ths. Nguyễn Hữu Vinh
- Trường: Trường Đại học Kiến trúc Tp. Hồ Chí Minh
Việt Nam với hệ thống sông ngòi dày đặc, từ nền văn minh lúa nước đến đời sống gắn bó bên sông, đã hình thành một mối quan hệ bền chặt giữa con người và những dòng chảy qua hàng nghìn năm. Có một báu vật mà sông Hương đã, đang lưu giữ và dâng tặng cho Huế nhưng chưa nhiều người biết, đó là kho tàng cổ vật phong phú từ lòng sông. Kho tàng cổ vật ấy là một phần ký ức quan trọng của người Huế qua bao đời, vì trăm ngàn lí do khác nhau mà đã gửi gắm cho dòng sông. Và trong muôn vạn cổ vật ấy, đồ gốm vẫn chiếm chủ đạo do tính phổ quát, tính bền vững cùng thời gian.
Trong bối cảnh cổ vật bị khai thác vô tội vạ, người gần như duy nhất quan tâm đến những giá trị lịch sử của cổ vật xuất hiện – nhà nghiên cứu Hồ Tấn Phan. Hơn 30 năm sưu tầm cổ vật với hơn 10.000 hiện vật có giá trị, ông đặt tên cho Bộ sưu tập của mình là Đi tìm thời gian đã mất (À la recherche du temps perdu). Điều đáng tiếc, từ khi ông Phan mất đi, do không được bảo quản nên “kho tàng” cổ vật của ông đã bị hư hỏng, mất mát khá nhiều… Điều kiện trưng bày và bảo quản một số lượng khổng lồ hiện vật từ nhiều loại chất liệu cũng nằm quá tầm tay của nhà sưu tầm.
Dựa trên nguồn cảm hứng từ bộ sưu tập của cố nhà nghiên cứu Hồ Tấn và những nỗ lực tập trung trưng bày và lưu giữ những cổ vật cho đến vị trí đặc biệt của hồ sơ ngay giữa lòng sông Hương kết hợp triết lý Thương hiệu “ Mỗi khách sạn trong The Luxury Collection chính là một bộ sưu tập” đã hình thành ý tưởng thiết kế Cổ vật lưu lạc cho đồ án.
Cổ vật đến từ nhiều nơi – Đã ngụp lặn dưới đáy sông – Đã xô dạt trong quá trình trục vớt – Được tập hợp để cất giữ – Đó là một hành trình lưu lạc của cổ vật xuyên suốt dòng chảy thời gian. Ý tưởng Cổ vật lưu lạc dẫn dắt xuyên suốt qua 4 không gian chính qua đó mỗi không gian là mỗi khoảnh khắc cổ vật kể câu chuyện vượt thời gian. Không gian tôn vinh những giá trị đậm chất “Việt Nam” mà di sản lưu giữ đồng thời giới thiệu chúng với thế giới – Điểm nhấn trưng bày trong thiết kế nơi cổ vật không còn đơn thuần là một vật chất mà trở thành một phần ký ức sống động của quá khứ. Khi cổ vật được trân trọng đúng cách, giá trị của chúng không chỉ tồn tại qua thời gian mà còn trở thành một biểu tượng văn hóa đích thực.
Không gian sảnh đón – “Đi tìm thời gian đã mất”
Tận dụng lõi thông tầng của hiện trạng tạo ra một giao thông xoay quanh hồ nước chính giữa, điểm trung tâm của không gian sẽ là nơi trưng bày hiện vật. Những lớp ngói xếp lớp chuyển màu nhẹ nhàng lấy cảm hứng từ những lớp nước. Giữa không gian là những chiếc thuyền thuyền trưng bày cổ vật được tái hiện từ chính chiếc đò đặc trưng của Huế, nơi những người dân vạn đò lần đầu khám phá ra những cổ vật. Điểm nhấn trưng bày cổ vật là những tạo hình cổ vật được đặt để từ đáy thuyền xếp lớp cao dần lên trần, ẩn dụ hình tượng “nổi lên”. Những thông tin về giá trị khảo cổ cũng được đan xen trong không gian qua các vách thông tin. Bố cục đối xứng cùng nghệ thuật khảm sành sứ mang đậm dấu ấn bản địa Huế. Không gian tái hiện khoảnh khắc những Ẩn tích sông Hương được tìm thấy
Không gian nhà hàng – Dòng đô hội
Bố trí không gian theo trục hướng về phía bếp mở và tạo ra các giao điểm trong khu ngồi ăn. Hình ảnh một dòng đô hội được thể hiện qua tranh vẽ trên trần kể câu chuyện cổ vật đến từ khắp nơi tụ về Huế theo dòng sông Hương. Ý tưởng chính trong không gian là tạo ra một trục những cổ vật tụ về phía bếp mở bắt đầu từ bục trưng bày cách điệu hình ảnh cánh buồm – đến kệ cổ vật phía trên bếp mở – và cuối cùng là tụ lại tại khu vực bếp mở. Ngôn ngữ sắp đặt chính trong toàn bộ không gian là “bậc thang” dựa trên hình ảnh gốm được xếp trên các bậc thang khi theo các tàu buồm về Huế xưa.
Không gian spa – Giấc ngủ dài
Những lớp rèm mây tre ôm trọn không gian mang lại cảm giác tương tự những khối nước miên man bao quanh những cổ vật chìm xuống đáy sông. Mật độ cổ vật ở những không gian trị liệu thư giãn sẽ giảm lại so với các không gian công cộng. Điểm nhấn trưng bày cổ vật là thủ pháp “Ẩn hiện” sau lớp rèm mấy tre, cổ vật ngủ yên nằm tĩnh lặng giữa những lớp nước chuyển động. Ngôn ngữ thiết kế uốn cong, uyển chuyển tạo sự mềm mại cho không gian.
Không gian villa ngủ – Truyền ký ức
Những dấu tích đời sống xưa cũ được cổ vật mang theo tới hiện tại là minh chứng cho ký ức được lưu giữ và truyền lại qua cổ vật. Đồ án sử dụng cho mỗi villa một hiện vật tiêu biểu, sử dụng hiện vật bình vôi cho không gian thể hiện. Bình vôi là một loại gia dụng để đựng vôi trong bộ dụng cụ ăn trầu, gắn bó chặt chẽ với văn hóa trầu cau. Không gian mang phong cách hiện đại, tối giản với bảng vật liệu thô mộc. Hiện vật được trưng bày ngay tại trung tâm phòng khách, một vị trí mang tính quan sát những hoạt động đời sống của người sử dụng không gian. Trưng bày trong 1 khung tranh âm tường hiện vật xuất hiện tinh tế, lặng lẽ và gần gũi mang theo những nếp sống xôn xao đời này sang đời khác.
Đề tài Cổ vật lưu lạc hướng đến sự trân trọng đối với những hiện vật mang giá trị lịch sử vẫn đang bị bỏ quên giữa đời sống hiện đại. Bên cạnh vai trò của các bảo tàng tư nhân, những công trình văn hóa, nghệ thuật và dịch vụ – như không gian nghỉ dưỡng – cũng có thể đảm nhận sứ mệnh lưu giữ và tôn vinh di sản Việt Nam. Không chỉ dừng lại ở một công trình, cần có thêm nhiều nỗ lực tương tự để những cổ vật không còn phải lưu lạc.
Tố Uyên – TCKT.VN
© Tạp chí Kiến trúc
Xem thêm các đồ án đạt giải:
Các đồ án sẽ tiếp tục được Tạp chí Kiến trúc cập nhật trong thời gian tới, trân trọng kính mời quý bạn đọc theo dõi tại:




















































































