Trung tâm hành hương Phúc Nhạc - Giải Nhất Giải thưởng Loa Thành 2026

Tên đồ án: Trung tâm hành hương Phúc Nhạc
Giải thưởng: Giải Nhất Giải thưởng Loa Thành 2026
SVTH: Đỗ Trung Kiên
GVHD: Ths. KTS Lê Minh Hoàng
Trường: Đại học Kiến trúc Hà Nội

Trung tâm hành hương là không gian sinh hoạt tâm linh đặc thù dành cho cộng đồng Công giáo, kết hợp giữa tĩnh tâm và nghỉ dưỡng ngắn hạn. Trong bối cảnh hiện đại, nhu cầu về một công trình vừa đáp ứng sự trang nghiêm tôn giáo, vừa mang lại sự an yên ngày càng tăng cao. Khu đất nghiên cứu tại Giáo xứ Phúc Nhạc mang dấu ấn lịch sử đặc biệt: nguyên bản là Tiểu chủng viện thời thuộc địa, từng chuyển đổi thành trường THPT. Khi được trao trả lại cho Giáo xứ, yêu cầu đặt ra là tái thiết lập nơi này thành một Trung tâm Hành hương mới.

Công trình hiện trạng sở hữu giá trị kiến trúc và lịch sử sâu sắc. Đồ án lựa chọn phương pháp bảo tồn cải tạo thích ứng: giữ lại cấu trúc thuộc địa giá trị, đồng thời quy hoạch các khối kiến trúc mới bao quanh nhằm tạo cuộc đối thoại chặt chẽ và tương hỗ giữa cũ và mới. Tổng mặt bằng được tổ chức hướng tâm theo ba lớp không gian rõ rệt:

Lớp ngoại vi (Kiến trúc mới): Các khối tĩnh tâm hình chữ U dành cho lưu trú, hướng không gian vào sân trong để giảm thiểu tiếng ồn, đảm bảo sự yên tĩnh tối đa.

Lớp chuyển tiếp (Hồ nước ở 4 góc cùng hành lang bát giác): Hệ thống hành lang trung gian liên hoàn giúp kết nối mạch lạc các khu chức năng, đồng thời phân tách khoa học luồng giao thông.

Lớp lõi di sản (Công trình cũ): Khối kiến trúc thuộc địa được chuyển đổi thành không gian sinh hoạt chung và bảo tàng lịch sử giáo xứ, mở ra nhiều trải nghiệm phong phú cho hành giả lẫn du khách.

Để công trình vận hành hiệu quả, hệ thống giao thông được phân luồng rõ rệt: người lưu trú dài hạn sử dụng tuyến nội bộ tiếp cận các khối tĩnh tâm, trong khi khách vãng cảnh di chuyển qua hành lang bát giác đến khu công cộng mà không gây ảnh hưởng lẫn nhau.

Tại trung tâm dự án, khu vực nguyện đường đóng vai trò cốt lõi. Bên cạnh ngôi nguyện đường cổ được phục dựng tại lõi di sản, bốn nhà nguyện phụ được bổ sung ở bốn góc và liên kết qua hành lang bát giác, tạo nên lộ trình chiêm niệm liên tục và khép kín. Giải pháp này giúp cấu trúc mới ôm trọn và tôn vinh di sản cũ thay vì cô lập nó.

Về hình thái, kiến trúc sử dụng hình học tinh giản kết hợp mái dốc truyền thống, thể hiện tinh thần khiêm cung và hướng nội. Hệ thống mặt nước cùng chuỗi tiểu cảnh chủ đề được lồng ghép đan xen, góp phần nuôi dưỡng cảm xúc an yên trên hành trình tĩnh tâm.