Ngày 13/7, tại Trường Đại học Kiến trúc Hà Nội, Xưởng thiết kế mùa hè Summer Camp “Re 2026 – Làng nghề tái sinh” đã chính thức bế mạc và trao giải, khép lại hơn một tuần làm việc sáng tạo với sự tham gia của hơn 100 sinh viên, giảng viên, chuyên gia và nghệ nhân đến từ nhiều lĩnh vực.
Là hoạt động thuộc khuôn khổ Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội 2026, chương trình nằm trong Đề án Phát triển thủ công đương đại trên nền tảng di sản làng nghề do Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội và Tạp chí Kiến trúc – Hội Kiến trúc sư Việt Nam phối hợp triển khai, với sự đồng hành của UNESCO, UN-Habitat, Tập đoàn SOVICO, Công ty CP Gỗ An Cường, Tổng Công ty Viglacera cùng mạng lưới nghệ nhân các làng nghề truyền thống. Summer Camp quy tụ sinh viên đến từ 11 trường đại học, tạo nên một không gian học tập và thực hành liên ngành giữa kiến trúc, mỹ thuật, văn hóa, truyền thông và kinh tế sáng tạo.
Trong suốt chương trình, các nhóm sinh viên đã trực tiếp khảo sát, nghiên cứu tại 5 làng nghề tiêu biểu của Hà Nội gồm sơn mài Hạ Thái, gốm Kim Lan, rối nước Đào Thục, mây tre đan Phú Vinh và thêu Quất Động. Từ việc gặp gỡ nghệ nhân, tìm hiểu quy trình chế tác và không gian văn hóa bản địa, các nhóm phân tích những yếu tố đặc trưng của từng làng nghề để phát triển các ý tưởng thiết kế theo định hướng – sáng tạo sản phẩm làng nghề dưới góc nhìn đương đại.
Không dừng lại ở thiết kế sản phẩm, các đội còn xây dựng chiến lược thương hiệu, đề xuất khả năng ứng dụng và thương mại hóa cũng như thực hiện các sản phẩm truyền thông số nhằm kể lại câu chuyện của làng nghề bằng ngôn ngữ gần gũi với công chúng trẻ.
Một trong những điểm nhấn của chương trình là chuỗi video, ghi lại hành trình khám phá các làng nghề từ góc nhìn của sinh viên. Những câu chuyện về gốm Kim Lan, sơn mài Hạ Thái, thêu Quất Động, mây tre đan Phú Vinh hay rối nước Đào Thục được chuyển tải qua ngôn ngữ hình ảnh hiện đại, góp phần đưa di sản đến gần hơn với cộng đồng trên các nền tảng số. Tính đến thời điểm tổng kết, 10 video đã thu hút hơn 310.000 lượt xem và 10.000 lượt tương tác, cho thấy sức lan tỏa tích cực của những cách tiếp cận mới đối với di sản làng nghề.
Các đồ án được Hội đồng chuyên môn gồm các chuyên gia trong lĩnh vực kiến trúc, mỹ thuật, văn hóa, truyền thông, kinh tế sáng tạo và quản lý văn hóa đánh giá trên nhiều tiêu chí như ý tưởng thiết kế, giá trị văn hóa, khả năng ứng dụng và hiệu quả truyền thông.
Phát biểu tại lễ bế mạc, Bà Bùi Thị Thanh Hương, Tổng Biên tập Tạp chí Kiến trúc – Hội Kiến trúc sư Việt Nam, nhấn mạnh rằng các sản phẩm của sinh viên không chỉ được nhìn nhận như bài tập trong khuôn khổ một workshop, mà được đánh giá như những đề xuất ban đầu của các dự án có khả năng tiếp tục hoàn thiện và phát triển trong thực tiễn.
Theo bà, Summer Camp “Re 2026 – Làng nghề tái sinh” là một xưởng sáng tạo mở, nơi nghệ nhân, nhà thiết kế, giảng viên và sinh viên cùng nghiên cứu, đối thoại và đồng sáng tạo để hình thành các giải pháp mang giá trị văn hóa, xã hội và kinh tế. Chương trình cũng là một mô hình giáo dục thực tiễn góp phần hiện thực hóa cam kết của Hà Nội trong Mạng lưới Thành phố Sáng tạo của UNESCO, đồng thời thúc đẩy quá trình chuyển từ việc tổ chức các hoạt động lễ hội sang xây dựng hệ sinh thái sáng tạo dựa trên di sản và tri thức bản địa.
Đại diện đơn vị đăng cai tổ chức, ông Nguyễn Trí Dũng, Phó Trưởng khoa Thiết kế Mỹ thuật, kiêm Trưởng Bộ môn Thiết kế Thời trang, Trường Đại học Kiến trúc Hà Nội, đánh giá Summer Camp “Re 2026 – Làng nghề tái sinh” là mô hình đào tạo thực tiễn giàu ý nghĩa, tạo cơ hội để sinh viên nhiều trường đại học cùng học tập, làm việc và sáng tạo trong môi trường liên ngành. Theo ông, giá trị nổi bật của chương trình nằm ở việc đưa sinh viên đến trực tiếp các làng nghề, gặp gỡ nghệ nhân, tìm hiểu không gian văn hóa và những thách thức của nghề thủ công truyền thống. Dù chỉ diễn ra trong thời gian ngắn, các nhóm đã tạo nên nhiều sản phẩm mới mẻ nhờ sự kết hợp giữa tư duy sáng tạo của sinh viên và sự đồng hành của các giảng viên, chuyên gia. Ông bày tỏ kỳ vọng những ý tưởng được hình thành từ Summer Camp sẽ tiếp tục được hoàn thiện, góp phần vào thành công của Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội 2026 cũng như thúc đẩy các hoạt động phát triển công nghiệp văn hóa trong thời gian tới.
Đại diện các nghệ nhân tham gia chương trình, ông Nguyễn Văn Tĩnh, nghệ nhân làng nghề mây tre đan Phú Vinh, đánh giá cao ý nghĩa của chủ đề “Làng nghề tái sinh”, đồng thời bày tỏ kỳ vọng tinh thần này sẽ tiếp tục được lan tỏa thông qua những hoạt động kết nối giữa nhà trường, nghệ nhân và thế hệ trẻ.
Tại lễ bế mạc, Ban Tổ chức đã trao giải cho các nhóm có đề án xuất sắc, ghi nhận những ý tưởng sáng tạo có khả năng kết nối giá trị truyền thống với nhu cầu của đời sống đương đại.
- Giải Nhất: Nhóm Quất Động 1
- Giải Nhì: Nhóm Đào Thục 1 và Kim Lan 1
- Giải Ba: Nhóm Đào Thục 2, Hạ Thái 2, Quất Động 2 và Phú Vinh 2
- Giải Khuyến khích: Nhóm Hạ Thái 1, Phú Vinh 1 và Kim Lan 2
- Giải Video lan tỏa: Nhóm Hạ Thái 1
Sau Summer Camp, các đồ án và sản phẩm tiêu biểu sẽ tiếp tục được hoàn thiện để giới thiệu tại Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội 2026, tạo cơ hội tiếp cận công chúng, doanh nghiệp, các quỹ đầu tư và tổ chức văn hóa trong nước, quốc tế.
Thành công của Summer Camp “Re 2026 – Làng nghề tái sinh” cho thấy khi sức sáng tạo của thế hệ trẻ được kết nối với tri thức bản địa và đồng hành bởi các chuyên gia, di sản làng nghề có thể trở thành nguồn lực quan trọng cho phát triển công nghiệp văn hóa và kinh tế sáng tạo. Đây cũng là một bước đi cụ thể trong việc thúc đẩy các thực hành sáng tạo dựa trên giá trị bản địa, khuyến khích hợp tác liên ngành và mở rộng không gian để người trẻ tham gia vào quá trình bảo tồn, làm mới và phát huy giá trị di sản trong bối cảnh đương đại.
Thu Vân – TCKT.VN
© Tạp chí Kiến trúc
