Khi hữu duyên, sắt bỗng có Tâm hồn

KTS Dương Nguyễn Huy

Chẳng ai nghĩ rằng từ những mảnh sắt vụn xù xì, thô ráp, thậm chí còn hoen gỉ lại có thể lay động cảm xúc nhiều đến thế. Điều này trở thành hiện thực bởi bàn tay sắp đặt đầy nghệ thuật, những mảnh “thừa” – “sắt vụn” đã trở thành nguồn cảm hứng sinh động và khởi nguồn cho những tác phẩm điêu khắc của KTS Dương Nguyễn Huy.

Nếu như thiên nhiên, vạn vật xung quanh được khắc họa qua thơ, văn, lời ca tiếng hát thì với Huy, người luôn tự nhận mình là nông dân, anh lại khắc họa điều này từ những nét vẽ bằng sắt. Sự kết hợp tự nhiên giữa điêu khắc và góc nhìn của KTS đã tạo nên những tác phẩm độc đáo và thú vị đến bất ngờ. Với Huy, những mảnh sắt vụn có vẻ cuốn hút đến kỳ lạ, nó là sự tự nhiên đến kỳ diệu, ngay lập tức gợi mở sự kết nối, sắp đặt vô tận. Huy luôn nói: Thiên nhiên đang dẫn dắt tôi một cách rất tự nhiên. Một KTS chuyên cầm bút vẽ trên giấy, trên máy tính lại trở thành anh thợ gò, hàn không chuyên như thế. Những vết bỏng nhỏ trên tay của những lần đầu chế tác đã giúp Anh có kinh nghiệm hơn rất nhiều sau này. Người thợ gò hàn sắt đầu tiên (có bằng thợ sắt bậc 7 khi đi lao động tại Tiệp Khắc cũ) khi hướng dân đã chuyển dần từ nghi ngại, sang thích thú những tác phẩm từ sắt vụn của anh. Những ý kiến nhận xét bất chợt của người thợ này đã tạo niềm vui và minh chứng của sự lan tỏa cảm xúc – Hóa ra khả năng sáng tác, cảm nhận của mỗi người luôn thường trực và ẩn nấp và khi có điều kiện sẽ bộc lộ ra đầy bất ngờ.

Các chủ đề sáng tác của KTS được hiện thực hoá dần dần với dòng tác phẩm chính đó là Con người, Tự nhiên mang tính gợi mở. Từ bao giờ, các tác phẩm được miệt mài sáng tác đã lấp đầy dần ngôi nhà đang ở trong con phố không đông đúc với nhiều cây xanh, đôi lúc ngôi nhà trở nên chặt chội và bừa như nhà kho, qua tháng ngày trở thành một “show room” độc đáo thu hút bạn bè và người thân đến cảm nhận. Cảm giác khi hàng ngày được vừa được sống trong ngôi nhà lại vừa được sống trong không gian nghệ thuật đã dần khiến những thành viên trong gia đình không thấy bất tiện mà cảm nhận được sự khác biệt và yêu thích nó tự bao giờ. Ngồi uống cốc nước trà nhìn đàn trâu với nhiều biểu cảm, sức trẻ trâu cuồn cuộn thấy gần gũi, sống động mà bình yên đến lạ. Nhìn đàn ngựa nằm, ngồi và tung vó khi nghe nhạc thập niên 80 thấy sao yêu cuộc đời đến thế. Thong thả bên ly cà phê nhìn con gián bò lên tường mới cảm nhận thiên nhiên cho ta quá nhiều, yêu ta quá nhiều mà đôi khi mình lướt qua nó một cách hững hờ, lãng phí. Và bức “Tĩnh” được đặt tại vị trí trang trọng trên vườn cây cảnh khiến tâm hồn trở nên dịu nhẹ, vô thường…

“Chiều về”

Những tác phẩm có tính ứng dụng trong cuộc sống của KTS Dương Nguyễn Huy đang thu hút nhiều chủ nhà “sành điệu”. Hệ thống đèn và chân bàn đang được mọi người quan tâm và đặt hàng. Điều đặc biệt trong mỗi tác phẫm handmade này đều sự duy nhất, đòi hỏi sự trăn trở về ý tưởng, giao thoa với tính cách, phong cách của khách hàng. Lần gần đây nhất, tác phẩm chân bàn đã được vận chuyển tới khu biệt thự ở tận nước Đức xa xôi, chủ nhân là một doanh nhân đã bằng mọi cách sở hữu nó một cách nhanh nhất và thỉnh thoảng lại gửi ảnh nhâm nhi cà phê mỗi ngày trên bàn độc đáo đó khi làm việc và khi thư giãn. Sự yêu thích, và quan tâm ngày càng nhiều của mọi người trong nước và nước ngoài đã giúp Huy có động lực để nuôi dưỡng đam mê một cách bền bỉ. Nhìn nơi sản xuất, gọi là xưởng chật chội, sơ sài, thiếu thốn mới cảm nhận được sức sống mãnh liệt của sáng tác và sức mạnh của đam mê.

“Tĩnh”

Sự lan tỏa tác giả, tác phẩm, đã được giúp sức thông qua chương trình Lễ hội Thiết kế sáng tạo Hà Nội 2022 đầy tính văn hóa, nghệ thuật đã và đang được Hội KTS Việt Nam, UBND TP Hà Nội, của các tổ chức Quốc tế phối hợp tổ chức. Đây là những cầu nối hết sức quý giá để yêu thêm về con người và văn hóa Việt Nam. Điều mong muốn xa hơn của Huy đó là các tác phẩm trừu tượng mang tính hiện đại, gợi mở, sẽ có cơ duyên được hiện diện ở những công trình công cộng đang còn thiếu tại Hà Nội, để có thể tự tin mơ ước được ghi nhận và đón nhận vượt qua khuôn khổ trong nước. Xin được mượn thơ của Nhà thơ Chế Lan Viên để nói thêm về cảm xúc khi được xem và cảm nhận tác phẩm của Dương Nguyễn Huy ở đầu và kết của bài viết.

“Phút thăng hoa”
Các Tác phẩm được trưng bày tại Không gian truyền thống Lễ Hội Thiết kế sáng tạo Hà Nội 2022

… “Khi ta gặp chỉ là thanh sắt nhỏ
Khi hữu duyên sắt bỗng có tâm hồn…”

Lê Anh Thư
(Bài đăng trên Tạp chí Kiến trúc số 11-2022)