1.Liệu có khái niệm nhà cao tầng ven biển hay không?
Theo Ủy ban Nhà cao tầng Quốc tế thì ngôi nhà mà chiều cao của nó là yếu tố quyết định các điều kiện thiết kế, thi công hoặc sử dụng khác với các ngôi nhà thông thường thì được gọi là nhà cao tầng.
Căn cứ vào chiều cao và số tầng nhà, Ủy ban Nhà cao tầng Quốc tế phân nhà cao tầng ra làm 4 loại như sau:
- Nhà cao tầng loại 1: từ 9 tầng đế 16 tầng (cao nhất 50m)
- Nhà cao tầng loại 2: từ 17 tầng đến 25 tầng (cao nhất 75m)
- Nhà cao tầng loại 3: từ 26 tầng đến 40 tầng (cao nhất 100m)
- Nhà cao tầng loại 4: từ 40 tầng trở lên (gọi là siêu cao tầng)
Theo TCVN 9363-2012: Nhà cao tầng (High rise building) là nhà ở và các công trình công cộng có số tầng lớn hơn 9 [1].
Nhà cao tầng trở thành biểu tượng cho mức độ hiện đại, phát triển của các đô thị trên thế giới. Chính vì vậy việc nắm giữ các kỷ lục về chiều cao giúp nâng cao uy tín cho đô thị.
– Nhà cao tầng ở ven biển Đà Nẵng:
Ngày 23/1 Bí thư Thành ủy Đà Nẵng đã đề nghị chính quyền thành phố rà soát lại các dự án ven biển, hạn chế xây dựng nhà cao tầng che khuất tầm nhìn ra biển.
Khác với Đà Nẵng, Nhà Trang lại đang lấy ý kiến để sửa quy hoạch chung Nha Trang để bỏ quy định hạn chế chiều cao công trình ven biển.
+ Hiện tại vẫn chưa có một khái niệm hay định nghĩa nói về nhà cao tầng ven biển.
+ Như vậy nhà cao tầng ven biển vẫn sử dụng định nghĩa nhà cao tầng như các khu vực khác.
2. Giá trị không gian, kiến trúc, cảnh quan nhà cao tầng ven biển
Không gian kiến trúc cảnh quan đô thị chịu nhiều tác động lớn nhất khi xây dựng các công trình cao tầng ven biển. Công trình cao tầng trong đô thị thường là điểm nhấn cho đô thị đó. Việc áp dụng quy hoạch của các thành phố biển nổi tiếng trên thế giới vào Việt Nam phải hết sức thận trọng và có chọn lọc.
Rất nhiều các đô thị biển là các di sản nổi tiếng, cảnh quan đặc sắc của các đô thị ven biển cần được bảo tồn và đảm bảo tính tự nhiên và tính bản địa. Phát triển xây dựng cao tầng tại các không gian hướng biển của đô thị dù dạng mô hình “đô thị nén – mật độ cao” hay bất cứ loại hình đô thị nào trước tiên cần phải bảo vệ được bản sắc và giá trị di sản đặc thù của đô thị.
Xây dựng “đô thị nén” trong đa số trường hợp là không phù hợp với đặc thù thành phố du lịch cảnh quan biển. Việc xây dựng công trình không được làm ảnh hưởng đến tầm nhìn và khả năng tiếp cận biển của người dân và du khách.
Nước ta đang có nhiều khách sạn, nhà nghỉ cạnh bờ biển không thân thiện với môi trường, che khuất những khung cảnh đẹp hay tầm nhìn ra biển. Mặt khác, cần hạn chế việc chia lô xây nhà cao tầng ven biển, bởi sẽ làm mất đi không gian công cộng ven biển.
Mật độ xây dựng, chiều cao công trình phải tùy thuộc vào loại hình đô thị và thiên nhiên ở vùng biển đó. Giữ gìn cảnh quan có bản sắc là một trong những yếu tố quan trọng để thu hút khách du lịch biển.
Xây dựng các khu cao tầng tập trung đông người dọc theo các tuyến bờ biển đang là xu hướng chung tại các đô thị biển Việt Nam. Điều này đem lại lợi ích làm gia tăng khả năng thương mại và dịch vụ mà một số người dân đô thị và khách du lịch có thể được hưởng lợi.
Tuy nhiên, còn thiếu một nghiên cứu khoa học để có thể lượng hóa một cách cụ thể hài hòa các lợi ích này so sánh với các “tác động tiêu cực” nhiều mặt của hiện tượng “những bức tường rào cao tầng” này tới cảnh quan của các đô thị ven biển.
Tại TP Đà Nẵng, hiện nay một số chủ đầu tư dự án bất động sản ven biển Đà Nẵng đang chuyển hướng từ việc xây khách sạn sang đầu tư xây cao ốc. Ở khu vực ven biển Đà Nẵng có ít nhất ba chủ đầu tư bắt đầu chuyển hướng xây căn hộ cao tầng để đón dòng khách từ các tỉnh phía Bắc, nhằm tạo dựng hình ảnh “phát triển – cao tầng – hiện đại” mà trước đây trong quá khứ cũng chưa có cơ hội đạt được.
Kết luận:
+ Các công trình cao tầng ven biển là điểm nhấn của đô thị, tạo sức hút mạnh vẽ đối với du lịch địa phương;
+ Quá trình phát triển nhà cao tầng cần chú trọng phát triền hạ tầng đồng bộ kèm theo, chú trọng giữ gìn bản sắc đặc trưng mà môi trường tự nhiên của địa phương.
3. Tác động của biến đổi khí hậu đối với nhà cao tầng ven biển
Theo Công ước khung của Liên hợp quốc về biến đổi khí hậu cho rằng “những ảnh hưởng có hại của biến đổi khí hậu, là những biến đổi trong môi trường vật lý hoặc sinh học gây ra những ảnh hưởng có hại đáng kể đến thành phần, khả năng phục hồi hoặc sinh sản của các hệ sinh thái tự nhiên và được quản lý hoặc đến hoạt động của các hệ thống kinh tế – xã hội hoặc đến sức khỏe và phúc lợi của con người”.
Hiện tượng bão lũ: Theo Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Trung ương cho biết mỗi năm nước ta phải hứng chịu khoảng 10-12 cơn bão, trong đó có khoảng 4-5 cơn bão ảnh hưởng trực tiếp đến đất liền. Số lượng bão sẽ tăng dần cả về số lượng và cường độ. Bão thường tập trung nhiều ở khu vực Trung bộ trong các tháng nửa sau của năm.
Kết luận:
+ Biến đổi khí hậu đối với nhà cao tầng ven biển có tác động tiêu cực nhiều hơn tích cực.
+ Cần có các biện pháp phòng chống và ứng phó với biến đổi khí hậu như đưa ra các dự báo sớm về mực nước biển dâng hay các cơn bão sắp tới… với độ chính xác cao.
4. Bài học kinh nghiệm trên thế giới (Dubai, Abu dhabi)
Dubai và Abu Dhabi là 2 trong số 7 tiểu vương của Tiểu vương quốc Ả Rập thống nhất (UEA), trong đó Abu Dhabi là thủ đô.
– Dubai: chỉ có 60km bờ biển, song Dubai đã tạo ra một “bức tường rào chắn khổng lồ” bằng các tòa nhà cao ốc và khách sạn cao tầng dọc theo bờ biển.
+ Thực tế đã cho thấy, đô thị du lịch trên thế giới đều trải qua, đó là phát triển xây dựng nhà cao tầng gần sát bãi biển để phục vụ phát triển du lịch, phát triển kinh tế.
+ Hiện nay, trên thế giới có nhiều thành phố du lịch phát triển theo hướng “đô thị nén” như: Barcelona (Tây Ban Nha), Sydney (Úc), Santa Monica (Mỹ), đặc biệt là Dubai và Abu Dhabi (UEA).
+ Việc xây dựng nhà cao tầng ra ven biển là một tất yếu của nền kinh tế du lịch biển.
+ Tuy nhiên ở nhiều nơi, kiến trúc cao tầng ven biển được sử dụng rất thận trọng và chừng mực, cách sử dụng kiến trúc cao tầng ở các vùng biển này đều nhằm tới việc tối ưu hóa cảnh quan, không gian và nâng cao chất lượng phục vụ để thu hút khách du lịch.
5. Kết luận và một số giải pháp
Hiện tại vẫn chưa có một khái niệm hay định nghĩa nói về nhà cao tầng ven biển. Như vậy nhà cao tầng ven biển vẫn sử dụng định nghĩa nhà cao tầng như các khu vực khác.
Các công trình cao tầng ven biển là điểm nhấn của đô thị, tạo sức hút mạnh mẽ đối với du lịch địa phương.
Quá trình phát triển nhà cao tầng cần chú trọng phát triền hạ tầng đồng bộ kèm theo, chú trọng giữ gìn bản sắc đặc trưng của môi trường tự nhiên của địa phương.
Biến đổi khí hậu đối với nhà cao tầng ven biển có tác động tiêu cực nhiều hơn tích cực. Cần có các biện pháp phòng chống và ứng phó với biến đổi khí hậu như đưa ra các dự báo sớm về mực nước biển dâng hay các cơn bão sắp tới… với độ chính xác cao.
Thực tế đã cho thấy, đô thị du lịch trên thế giới đều trải qua, đó là phát triển xây dựng nhà cao tầng gần sát bãi biển để phục vụ phát triển du lịch, phát triển kinh tế.
Nhiều thành phố du lịch trên thế giới đã sử dụng nhà cao tầng để làm công cụ theo hướng phát triển “đô thị nén”.
Việc xây dựng nhà cao tầng ven biển là một tất yếu của nền kinh tế du lịch biển.
Mặt khác kiến trúc cao tầng ven biển cần được áp dụng một cách thận trọng. Cách sử dụng kiến trúc cao tầng ở các đô thị biển nhằm tối ưu hóa cảnh quan, không gian và nâng cao chất lượng phục vụ để thu hút khách du lịch.
Cần hoàn thiện hệ thống các văn bản quy định riêng cho nhà cao tầng ở ven biển.
Các công trình cao tầng phải đảm bảo xây dựng đúng theo quy hoạch.
Việc lập quy hoạch phải đảm bảo được đủ diện tích công cộng, đất cây xanh cho khu vực ven biển.
PGS.TS Lưu Đức Hải
Phó Chủ tịch Hội Quy hoạch phát triển đô thị Việt Nam
Viện trưởng Viện Nghiên cứu Đô thị và phát triển Hạ tầng
Tổng Hội Xây dựng Việt Nam
–––––––––––––––––––––––––––––
Tài liệu tham khảo
- TCVN 9363:2012
- https://baomoi.com/nha-choc-troi-dau-hieu-bao-truoc-cua-khung-hoang-kinh-te/c/13657725.epi
- https://www.reic.vn/bat-dong-san/2614/top-12-toa-nha-supertall-o-khu-vuc-asean-dang-xay-dung-trong-2016trong-danh-sach-12-toa-nha-sieu.html
- https://news.zing.vn/cuoc-dua-xay-nha-choc-troi-o-viet-nam-dien-ra-nhu-the-nao-post864347.html
- https://duangrandworld.com/du-an-condotel-anh-duong-soleil-da-nang-co-dang-dau-tu.html
- https://petrotimes.vn/truoc-nguy-co-bi-thao-do-muong-thanh-da-nang-cau-cuu-bo-xay-dung-505671.html
- http://timesharevn.vn/peacok-marina-complex-nha-trang-id7.html
- https://www.booking.com/hotel/vn/muong-thanh-nhatrang-centre.vi.html
- http://kientrucvietnam.org.vn/18586/
- https://baomoi.com/quang-ninh-chi-870-ty-mo-rong-duong-bao-bien-ven-vinh-ha-long/c/30665173.epi
- https://baodautu.vn/wef-bien-doi-khi-hau-la-nguy-co-gay-tac-dong-lon-nhat-toi-nen-kinh-te-toan-cau-d38916.html
- http://www.imh.ac.vn/tin-tuc/cat14/377/Cap-nhat-kich-ban-bien-doi-khi-hau-va-nuoc-bien-dang-cho-Viet-Nam
- https://giacngo.vn/PrintView.aspx?Language=vi&ID=3AC402
- https://www.airpano.com/gallery.php?gallery=62
- https://tourdulichdubai.net/etihad-towers-pn.html
- https://photos.com/featured/abudhabi-skyline–naufal-mq.html
