Chiều 05/11/2025 tại Khách sạn Melia Hà Nội, phiên hội nghị toàn thể của Diễn đàn phát triển bền vững đô thị Việt Nam 2025: Phát triển thông minh, Bền vững và Bao trùm đã khai mạc trọng thể. Đây là hoạt động trọng tâm nhằm tổng kết các hội thảo chuyên đề, tập trung vào các định hướng và nhiệm vụ trọng tâm phát triển đô thị Việt Nam trong giai đoạn mới. Với tinh thần “Đổi mới – Hợp tác – Phát triển bền vững”, Diễn đàn Phát triển đô thị Việt Nam 2025 sẽ là dấu mốc quan trọng trong hành trình phát triển hệ thống đô thị Việt Nam hiện đại, thông minh và bao trùm.
Diễn đàn phát triển bền vững đô thị Việt Nam 2025 là hoạt động thường niên do Bộ Xây dựng và Ban Chính sách, chiến lược Trung ương đồng chủ trì, các Bộ, ngành Trung ương, Hội Quy hoạch và phát triển đô thị Việt Nam, Tổng hội Xây dựng Việt Nam và các đối tác phát triển phối hợp tổ chức Chào mừng Ngày Đô thị Việt Nam 8/11 và thiết thực hưởng ứng Ngày Pháp luật Việt Nam 9/11.
Phát biểu khai mạc phiên hội nghị toàn thể, Ông Nguyễn Tường Văn, Thứ trưởng Bộ Xây dựng bày tỏ mong muốn thông qua Diễn đàn này sẽ thúc đẩy các chương trình, kế hoạch hợp tác giữa Trung ương với địa phương, giữa các bộ ngành và các đô thị với các tổ chức, đối tác phát triển: “Qua đó sẽ thúc đẩy đổi mới, phát triển hệ thống đô thị với các cơ chế chính sách thông thoáng, giải phóng nguồn lực, khơi dậy khát vọng đổi mới sáng tạo, ứng dụng khoa học công nghệ, tạo bước phát triển đột phá của hệ thống đô thị, chuyển đổi từ gia tăng số lượng và quy mô sang trọng tâm về chất lượng, sử dụng hiệu quả nguồn lực, thông minh, ứng phó biến đổi khí hậu, chuyển đổi xanh, liên kết và hướng tới mục tiêu phát triển bền vững”.
Năm 2025 có ý nghĩa đặc biệt quan trọng với nhiều sự kiện trọng đại của đất nước. Đặc biệt, đối với công tác phát triển đô thị đây cũng là thời điểm chuyển mình của cả đất nước khi chúng ta triển khai thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp, chủ trương lớn đã tạo nên sự khởi đầu mới cho việc đổi mới căn bản trong quản trị và phát triển đô thị Việt Nam. Năm 2025 cũng đánh dấu chặng đường 10 năm thực hiện mục tiêu thứ 11 về phát triển bền vững trong nỗ lực chung toàn cầu thực hiện 17 mục tiêu Phát triển bền vững SDG.
Trong bối cảnh đó, tại phát biểu đề dẫn Hội thảo, Ông Nguyễn Duy Hưng – Phó Trưởng Ban Chính sách Chiến lược Trung ương nhấn mạnh mục tiêu: “Diễn đàn năm 2025 với chủ đề “Phát triển đô thị thông minh, bền vững và bao trùm” không chỉ là dịp chúng ta cùng nhau đánh giá lại tình hình phát triển đô thị những năm qua, mà chúng ta mong muốn đạt được mục tiêu lớn hơn, đó là: Đóng góp những nội dung tham mưu, đề xuất với Đảng và Nhà nước những quan điểm, mục tiêu, nhiệm vụ và giải pháp đột phá về phát triển đô thị thông minh, bền vững và bao trùm trong bối cảnh trong nước và quốc tế có nhiều thay đổi. Khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, phát triển xanh, ứng phó biến đổi khí hậu… đang đặt ra nhiều cơ hội và thách thức lớn. Đồng thời, cả nước ta vừa hoàn thành việc sắp xếp bộ máy, tổ chức đơn vị hành chính theo mô hình chính quyền địa phương 02 cấp; quyết liệt thực hiện các chủ trương, quyết sách đột phá của Đảng, phấn đấu hoàn thành các mục tiêu của Nghị quyết Đại hội XIII và hướng tới hai mục tiêu 100 năm.”
Theo tổng kết từ Ban tổ chức, Diễn đàn đã đón nhận 37 bài tham luận, trong đó đã có 22 diễn giả trực tiếp trình bày. Đã có hơn 500 lượt đại biểu tham dự các hoạt động của Diễn đàn.
Trong khuôn khổ Diễn đàn, 03 phiên chuyên đề và 01 phiên toàn thể đã diễn ra sôi nổi, thực chất, tập trung vào ba nhóm chủ đề lớn – cũng là ba trụ cột của phát triển đô thị Việt Nam trong giai đoạn mới.
Đổi mới sáng tạo – Động lực phát triển đô thị thông minh Việt Nam
Tại hội thảo Chuyên đề 1, các đại biểu, chuyên gia và doanh nghiệp đã khẳng định rằng:
- Đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là động lực trung tâm của đô thị thông minh;
- Công nghệ IoT, AI, Big Data, Digital Twin, nền tảng dữ liệu mở đã và đang thay đổi cách thức quy hoạch, quản lý và vận hành đô thị;
- Đặc biệt, các mô hình từ Đà Nẵng, Huế, Bình Dương hay các dự án hợp tác quốc tế với Hàn Quốc, Nhật Bản, UN-Habitat cho thấy chuyển đổi số không chỉ là công nghệ, mà là đổi mới trong tư duy quản trị.
Các đại biểu thống nhất đề xuất:
- Hình thành Bộ tiêu chí đô thị thông minh quốc gia,
- Phát triển nền tảng dữ liệu đô thị liên thông,
- Xây dựng hệ sinh thái đổi mới sáng tạo đô thị với sự tham gia của chính quyền, doanh nghiệp, viện nghiên cứu và người dân.
Đô thị an toàn và thích ứng biến đổi khí hậu – Hướng tới tăng trưởng xanh, bền vững
Tại hội thảo Chuyên đề 2, các báo cáo và tham luận đã nêu bật yêu cầu cấp bách về khả năng chống chịu của đô thị Việt Nam trước biến đổi khí hậu.
Các đô thị vùng ven biển, đồng bằng sông Cửu Long và miền Trung đang chịu tác động nặng nề từ ngập lụt, sụt lún, bão lũ, xâm nhập mặn. Từ các kinh nghiệm quốc tế và thực tiễn địa phương, Diễn đàn thống nhất các định hướng sau:
- Tăng cường lồng ghép ứng phó khí hậu trong quy hoạch, đầu tư và tài chính đô thị;
- Đẩy mạnh phát triển hạ tầng xanh, hệ thống thoát nước thông minh, đô thị sinh thái;
- Thúc đẩy hợp tác tài chính khí hậu và các dự án giảm phát thải carbon;
- Và đặc biệt, phát triển các đô thị trung tâm vùng có khả năng thích ứng và lan tỏa.
Quy hoạch và quản trị đô thị hiện đại – Nâng cao chất lượng sống đô thị Việt Nam
Tại hội thảo Chuyên đề 3, các chuyên gia trong và ngoài nước đã tập trung bàn sâu về nâng cao chất lượng quy hoạch và năng lực quản trị đô thị, đặc biệt trong bối cảnh triển khai mô hình chính quyền địa phương hai cấp từ năm 2025. Các ý kiến thống nhất quan điểm sau:
- Quy hoạch cần được thực hiện dựa trên nền tảng dữ liệu không gian liên thông;
- Cần tăng cường tính công khai, minh bạch và sự tham gia của cộng đồng trong quy hoạch và quản lý đô thị;
- Cần xây dựng hệ thống giám sát – đánh giá phát triển đô thị hiện đại, có khả năng đo lường, dự báo và cảnh báo sớm.
Một thông điệp xuyên suốt là: “Không có quy hoạch tốt thì không thể có đô thị đáng sống – Và không có quản trị hiện đại thì không thể có phát triển bền vững.”
Phát triển thông minh – Bền vững và Bao trùm
Tại phiên toàn thể, các diễn giả trong nước và quốc tế đã tiếp tục khẳng định vai trò quan trọng của phát triển bền vững đô thị đối với sự nghiệp đổi mới, phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới. Các ý kiến phát biểu đều khẳng định:
- Việt Nam đã và đang đi đúng hướng khi xác định phát triển đô thị là một trong ba đột phá chiến lược quốc gia;
- Nhưng để thành công, cần có cơ chế phối hợp đa ngành, đa cấp và liên vùng;
- Đồng thời cần huy động hiệu quả các nguồn lực trong và ngoài nước, đặc biệt là nguồn vốn xanh và tri thức quốc tế.
Các đại biểu đã nhấn mạnh 06 vấn đề trọng tâm cần được chú trọng trong quá trình tổ chức phát triển bền vững đô thị Việt Nam, từ nhận thức đúng đủ tầm quan trọng của phát triển đô thị đúng cách, cho đến hoàn thiện đồng bộ các giải pháp thể chế, quy hoạch, đầu tư, quản trị đô thị, phát triển các thị trường nhà ở, bất động sản, phát triển kinh tế đô thị và ứng dụng khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo. Ngài Đại sứ Thụy sĩ tại Việt Nam nhấn mạnh rất chính xác sự quan trọng của việc cân bằng giữa tốc độ phát triển với yêu cầu bền vững, giữa tăng trưởng với khả năng chống chịu. Bà Giám đốc quốc gia của WB đã khẳng định sự đồng hành rất quý báu của các đối tác phát triển trong hành trình phát triển bền vững đô thị Việt Nam.
Phát biểu tổng kết Diễn đàn, Thứ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Tường Văn đã xác định các nhiệm vụ trọng tâm mà Bộ Xây dựng cùng với các Bộ, ngành địa phương sẽ tiếp tục nỗ lực triển khai đồng bộ, cụ thể gồm:
- Một là, hoàn thiện thể chế và chính sách phát triển đô thị bền vững. Tiếp tục rà soát, sửa đổi các văn bản quy phạm pháp luật liên quan, hoàn thiện cơ chế phân cấp – phân quyền – giám sát đô thị hai cấp.
- Hai là, rà soát, điều chỉnh quy hoạch hệ thống đô thị – nông thôn và xây dựng, triển khai Chương trình phát triển đô thị quốc gia, xác định rõ trọng tâm các nhiệm vụ để thực hiện phát triển đô thị ứng phó biến đổi khí hậu, cải tạo đô thị song song với nhiệm vụ phát triển các đô thị động lực, đô thị sinh thái, đô thị thông minh gắn với các hành lang phát triển ưu tiên.
- Ba là, xây dựng nền tảng dữ liệu đô thị quốc gia. Bộ Xây dựng sẽ chủ trì thiết lập hệ thống cơ sở dữ liệu đô thị quốc gia, tích hợp dữ liệu quy hoạch, đất đai, hạ tầng, dân cư và môi trường, kết nối với các nền tảng quốc gia khác để phục vụ quản lý thống nhất và ra quyết định thông minh.
- Bốn là, thúc đẩy đô thị xanh, đô thị thông minh và khả năng chống chịu. Đẩy mạnh chuyển đổi mô hình đầu tư hạ tầng theo hướng xanh, tiết kiệm năng lượng và ít phát thải; thúc đẩy hợp tác quốc tế về thích ứng khí hậu, tài chính xanh và đổi mới sáng tạo.
- Năm là, phát triển nguồn nhân lực và hệ sinh thái đổi mới sáng tạo đô thị. Tăng cường đào tạo năng lực số cho cán bộ quản lý đô thị; khuyến khích doanh nghiệp công nghệ nội địa tham gia chuỗi giá trị đô thị thông minh; xây dựng mạng lưới hợp tác giữa chính quyền – học viện – doanh nghiệp – cộng đồng.
Bích Vượng – TCKT.VN
© Tạp chí kiến trúc























