Đổi mới – Liên kết và hợp tác Quốc tế sâu rộng trong đào tạo KTS

Năm nay – 2014, Trường ĐH Kiến trúc Hà Nội 45 tuổi. Với đời người, đây là cái tuổi sung mãn, đầy độ chín của sự trưởng thành và thành công trong sự nghiệp. Với Nhà trường, 45 năm là cái mốc quan trọng đánh dấu một chặng đường xây dựng và phát triển đầy khó khăn thử thách để có được những thành tựu như hôm nay.

KTS Nguyễn Tấn Vạn - Chủ tịch Hội KTS Việt Nam phát biểu tại Lễ trao Giải thưởng Loa Thành lần thứ 25.

Trong sự nghiệp xây dựng Tổ quốc, Trường ĐH Kiến trúc Hà Nội là Trung tâm đào tạo và cung cấp nguồn nhân lực KTS có chất lượng vào loại lớn nhất nước. Trường có một đội ngũ nhiều thế hệ KTS – giảng viên đoàn kết, đầy tâm huyết với công tác đào tạo và kinh nghiệm trong hành nghề kiến trúc. Nhiều giảng viên của Trường là các KTS thành danh, có tên tuổi trong giới kiến trúc và uy tín nghề nghiệp trong xã hội, bởi những công trình kiến trúc hiện đại tầm cỡ quốc gia, được xây dựng trên mọi miền đất nước. Nhiều tác phẩm đã được Giải thưởng Kiến trúc Quốc gia và Quốc tế, nhiều KTS được tặng Giải thưởng Nhà nước về Văn học Nghệ thuật. Trong sự nghiệp xây dựng, phát triển Hội KTS Việt Nam và nền kiến trúc nước nhà, không thể không nhắc đến sự đóng góp của các thế hệ KTS – Nhà giáo của Trường ĐH Kiến trúc Hà Nội. Hàng vạn KTS tốt nghiệp từ mái Trường này đã trở thành hội viên Hội KTS Việt Nam và có nhiều đóng góp vào sự nghiệp xây dựng đất nước. Trường còn là trung tâm của cả nước về hoạt động sáng tạo kiến trúc, nơi nuôi dưỡng nguồn sáng tạo và hướng nghiệp cho các thế hệ KTS tương lai. Các giải thưởng đạt được qua các kỳ Liên hoan Sinh viên Kiến trúc trong nước và quốc tế, Giải thưởng Loa Thành… đã chứng minh năng lực giảng dạy và sáng tạo của Thày, trò Trường Đại học Kiến trúc Hà Nội.

Trường đã trở thành địa chỉ tin cậy, một thương hiệu đào tạo KTS có uy tín trong nước và khu vực Đông Nam Á.

Chúng ta đang sống trong nền kinh tế thị trường, bị tác động bởi quy luật cạnh tranh để phát triển. Lĩnh vực đào tạo cũng không nằm ngoài quy luật đó. Nếu như cách đây 45 năm, cả nước mới có 3 Trường đào tạo KTS, thì đến hôm nay đã có 21 Trường tham gia đào tạo KTS, với số lượng KTS tốt nghiệp hàng năm lên tới cả ngàn người. Theo thống kê chưa đầy đủ, tính đến thời điểm này, cả nước đã có gần 18 ngàn KTS. Tình hình trên cho thấy sự cởi mở, xã hội hóa trong công tác giáo dục đào tạo là xu hướng tất yếu. Việc tuyển chọn sinh viên giỏi, có năng khiếu học kiến trúc là yếu tố quan trọng để đào tạo nguồn KTS tài năng và nâng cao vị thế của Trường trong xã hội. Trường ĐH Kiến trúc Hà Nội cũng như các Trường công lập đào tạo KTS khác không nằm ngoài thách thức trên.

Ngày nay, tất cả các Trường đào tạo KTS trên thế giới đang có cuộc cải cách, đổi mới trong đào tạo. Lấy khả năng thích nghi với môi trường hành nghề của KTS trong tương lai làm nội dung dạy và học.
Thế giới đã mở. Đối tượng hành nghề kiến trúc không còn khép kín trong một quốc gia hay một vùng lãnh thổ. Văn hóa thế giới đa dạng. Kiến trúc gắn liền với nền văn hóa đa dạng ấy và có trách nhiệm thỏa mãn yêu cầu của văn hóa, vừa định hướng cho văn hóa phát triển sinh động.

Mở cửa, không khép kín, tăng cường liên kết, hợp tác sâu rộng, đa dạng và toàn diện là yêu cầu, là yếu tố quyết định để đảm bảo chất lượng đào tạo KTS là lý do tồn tại của một Trung tâm đào tạo KTS như trường đại học Kiến trúc Hà Nội.

Sẽ đến một thời kỳ mà sau khi ra trường, SV Kiến trúc Hà Nội sẽ có mặt tại nhiều quốc gia trên thế giới để hoạt động kiến trúc. Họ sẽ tự tin hay hoang mang? Họ sẽ hòa nhập với cộng đồng KTS quốc tế và văn hóa các vùng miền hay bị gạt ra một bên?

Đưa sinh viên gần cuộc sống, gần các dự án thực tế, gần với các nền văn hóa, xóa bỏ các dự án giả định, lệ thuộc vào công nghệ tin học là điều đang cần trong dạy và học của các Trường đào tạo KTS.
Mỗi KTS khi ra Trường phải là một nghệ sỹ, một nhà kỹ thuật và có sự hiểu biết sâu rộng về văn hóa – xã hội.

Hội KTS Việt Nam đang cùng Bộ Xây dựng hoàn thiện Quy chế công nhận năng lực hành nghề KTS với các nước ASEAN và APEC. Nhà trường cần tạo cơ hội cho sinh viên tham dự các Liên hoan Sinh viên Kiến trúc châu Á tổ chức hàng năm; tổ chức hợp tác giảng dạy, trao đổi sinh viên với các nước trong khu vực và trên thế giới… trở thành nội dung bắt buộc của chương trình đào tạo KTS trong thời gian tới. Xây dựng Quỹ phát triển, hợp tác quốc tế trong đào tạo KTS là một biện pháp mà nhiều quốc gia đã thực hiện thành công.

Rõ ràng, chất lượng đào tạo và hiệu quả hành nghề sau tốt nghiệp của sinh viên sẽ là thước đo kết quả của việc Mở rộng – Liên kết – Hợp tác quốc tế, một điều không thể lãng quên với một Trường đầu đàn như Trường ĐH Kiến trúc Hà Nội.

45 năm đã đi qua. Trường ĐH Kiến trúc Hà Nội lại bước vào một chặng đường mới cùng những chương trình, mục tiêu, dự báo phát triển đầy triển vọng ở phía trước. Hội KTS Việt Nam tin tưởng rằng, với bề dầy truyền thống và những thành tựu đã đạt được trong sự nghiệp giáo dục, đào tạo KTS, Trường ĐH Kiến trúc Hà Nội sẽ có những đột phá mới quyết liệt, dũng cảm để đổi mới toàn diện chương trình dạy và học, nhanh chóng hội nhập với nền giáo dục, đào tạo KTS tiên tiến trên thế giới, góp phần tích cực và hiệu quả cung cấp nguồn nhân lực chất lượng cao cho sự nghiệp xây dựng đất nước và xây dựng Hội KTS Việt Nam vững mạnh trong thời kỳ phát triển mới.

KTS Nguyễn Tấn Vạn
Chủ tịch Hội KTS Việt Nam