Khởi nghiệp kiến trúc luôn là những thách thức đối với các KTS trẻ

KTS Doãn Huy Hoàng
Giám đốc
Văn phòng
thiết kế Unlimited Architecture

Trong quá trình học tập tại các trường, nhiều KTS đã được tham gia vào các công việc thiết kế thực tế nhưng phương pháp dạy, cách tiếp nhận của mỗi người là rất khác nhau.

Không phải văn phòng thiết kế, công ty kiến trúc nào cũng hướng đến những xu thế thiết kế đương đại, có trách nhiệm với cộng đồng để phát triển bền vững. Nên các KTS trẻ mãi loay hoay tìm cho mình những hướng đi, người chọn cho mình con đường cộng tác hoặc tham gia cùng các công ty, văn phòng thiết kế có uy tín để trau dồi, học hỏi kinh nghiệm, hoặc tìm đến các công ty thiết kế của nhà nước… Tham gia những dự án của các chủ đầu tư tư nhân nếu không có bản lĩnh nghề nghiệp cũng dễ dàng thỏa hiệp theo ý chí của chủ đầu tư.

Tự phải tìm hướng đi, tự tìm miếng bánh phù hợp, tự tìm tòi xu hướng thiết kế, cách tiếp cận thị trường luôn là những trăn trở của các KTS trẻ khi khởi nghiệp – Để khi hợp nhất lại trong một bức tranh tổng thể chung của ngành kiến trúc sẽ không tạo ra những sản phẩm hỗn loạn, đơn lẻ, đầy tính chủ quan cá nhân. Vấn đề quan trọng nhất, theo tôi vẫn là lựa chọn theo những KTS đàn anh có nhận thức tốt về nghề nghiệp, có trách nhiệm với cộng đồng để học hỏi hàng ngày, hướng tới những đóng góp thiết thực cho cộng đồng.

Để hành nghề KTS hiệu quả trong giai đoạn hội nhập. Ngành kiến trúc cần xây dựng được một cơ chế hành nghề chuẩn, một đơn giá thiết kế phù hợp với đời sống xã hội thực tế (câu chuyện mãi vẫn bàn)

Chúng ta hãy làm thử một phép so sánh nhỏ: Luật sư đòi nợ với mức phí người nhà là 10% – 15%, thông thường là 30%. Trong khi đó, cả đội ngũ KTS, kỹ sư nhiều ngành vừa vắt óc, vắt sức lại chỉ có khoảng 2% thiết kế phí (trong khi ở nước ngoài là 10%). Mặt bằng tuyển dụng cũng quá nhiều bất cập: Ngành kinh doanh, quảng cáo, maketing, luật mức lương cho nhân sự cấp cao là 3000$ -5000$/tháng là bình thường trong khi mức đề xuất cho KTS, kỹ sư chủ trì là 1500$/ tháng đã coi là cao. Từ những tổng kết trên, chúng ta luôn thấy rõ ngành kiến trúc của chúng ta luôn “hội nhập trong xu hướng cục bộ”. Tùy cơ ứng biến luôn là khẩu hiệu của các KTS trong giai đoạn hội nhập hiện nay, không có một công thức cứng nhắc hay một tiêu chí cụ thể nào để chúng ta có thể khẳng định tính hiệu quả trong hành nghề KTS. Về điều này, tôi nghĩ việc nhanh chóng ban hành Luật hành nghề kiến trúc là cần thiết, tạo hành lang pháp lý cho việc xây dựng môi trường làm nghề lành mạnh.

KTS Doãn Huy Hoàng
(Bài đăng trên Tạp chí Kiến trúc số 01-2017)